Een rookmelder gaat gemiddeld 10 jaar mee. Na die periode is de sensor binnenin versleten en reageert het apparaat minder betrouwbaar op rook, ook al geeft het geen foutmelding. Vervang je rookmelder daarom na uiterlijk 10 jaar, ongeacht of hij het nog lijkt te doen.
Hoe lang gaat een rookmelder mee: de sensor bepaalt de levensduur
De meeste rookmelders gebruiken een optische sensor of een ionisatiesensor om rookdeeltjes te detecteren. Die sensor degradeert langzaam door stof, vuil en de tand des tijds. Na ongeveer 10 jaar is de gevoeligheid zo veel afgenomen dat je niet meer kunt vertrouwen op een tijdige melding bij brand. Dit is geen kwestie van slijtage die je kunt zien of meten met een knopje: de sensor kan gewoon niet meer goed werken, terwijl de rookmelder verder prima lijkt te functioneren.
Op de achterkant of onderkant van je rookmelder staat altijd een fabricagedatum. Reken vanaf die datum 10 jaar: op die datum is de rookmelder aan vervanging toe. Noteer het ook ergens, zodat je het niet vergeet.
Batterij versus ingebouwde accu: niet hetzelfde als de levensduur van het apparaat
Er is een belangrijk verschil tussen de levensduur van de batterij en de levensduur van het apparaat zelf. De brandweer raadt aan om bij de aankoop te letten op rookmelders met een ingebouwde batterij of accu die 10 jaar meegaat. Zo hoef je in de tussenliggende jaren geen batterijen te vervangen en ben je zeker dat het apparaat de hele gebruiksperiode blijft werken.
Koop je een rookmelder met losse, vervangbare batterijen? Dan moet je die regelmatig controleren en vervangen, meestal eens per jaar. Dat is prima, maar vergeet daarbij niet dat ook die rookmelders na 10 jaar aan vervanging toe zijn, ook al werken de batterijen nog. De batterij is dus niet de maatstaf voor de levensduur van het apparaat.
Wanneer vervang je een rookmelder eerder?
Naast de maximale levensduur van 10 jaar zijn er situaties waarin je een rookmelder eerder vervangt:
- De rookmelder geeft valse alarmen zonder duidelijke reden. Dit kan wijzen op een verouderde of vervuilde sensor.
- Het apparaat reageert niet meer op de testknop. Druk je op de testknop en hoor je niets? Vervang de rookmelder direct.
- De rookmelder is beschadigd, bijvoorbeeld door vocht of een harde klap.
- Er is geen fabricagedatum meer leesbaar en je weet niet wanneer het apparaat gekocht is.
Twijfel je of de rookmelder nog goed werkt? Vervang hem dan gewoon. Een nieuwe rookmelder kost al snel minder dan 15 euro, terwijl een defecte rookmelder je levens kan kosten.
Hoe controleer je tussendoor of een rookmelder nog werkt?
Test je rookmelders minstens eens per maand door op de testknop te drukken. Klinkt er een luide alarmtoon? Dan werkt de melder op dat moment. Dit zegt niets over de staat van de sensor zelf, maar geeft wel aan of de elektronica en de batterij het nog doen. Naast de maandelijkse test is het slim om de rookmelder jaarlijks voorzichtig te stofzuigen met een zachte borstelmond, zodat stof de sensor niet verstoort.
Kortom: een rookmelder gaat 10 jaar mee, mits je hem op tijd vervangt en tussendoor regelmatig test. Check de fabricagedatum op je huidige melders en plan vervanging in voor het zover is.
